Cong cần là một trong những lỗi khá thường gặp ở đàn guitar, đặc biệt với những cây đàn không được bảo quản đúng cách hoặc thường xuyên để trong môi trường ẩm, nóng, thay đổi nhiệt độ đột ngột. Khi cần đàn bị cong, người chơi có thể gặp tình trạng dây cao khó bấm, đàn bị rè, âm thanh không chuẩn hoặc chơi lâu rất mỏi tay.
Với người mới học guitar, việc bảo quản đàn đúng cách ngay từ đầu sẽ giúp cây đàn bền hơn, dễ chơi hơn và hạn chế chi phí sửa chữa sau này.
1. Vì sao cần đàn Guitar bị cong?
Cần đàn guitar có thể bị cong do nhiều nguyên nhân khác nhau. Phổ biến nhất là do thay đổi độ ẩm, nhiệt độ, lực căng của dây đàn hoặc cách để đàn không đúng.
Đàn guitar được làm từ gỗ, mà gỗ có thể co giãn theo môi trường. Khi thời tiết quá ẩm, quá khô hoặc thay đổi liên tục, cần đàn và mặt đàn có thể bị ảnh hưởng. Nếu để đàn ở nơi nóng, ẩm hoặc gần điều hòa trong thời gian dài, nguy cơ cong cần sẽ cao hơn.
Ngoài ra, việc dùng dây đàn quá căng, lên dây sai cách hoặc để đàn chịu lực trong thời gian dài cũng có thể làm cần đàn bị biến dạng.
2. Không để đàn ở nơi ẩm thấp
Độ ẩm là một trong những nguyên nhân lớn khiến đàn guitar xuống cấp. Nếu để đàn ở nơi ẩm thấp, gỗ có thể hút ẩm, mặt đàn bị phồng, cần đàn bị cong, dây đàn nhanh gỉ và phím đàn dễ bị oxy hóa.
Bạn không nên để đàn ở:
- Góc nhà ẩm
- Gần nhà tắm
- Sát tường bị nồm
- Dưới nền nhà
- Kho chứa đồ ít thông thoáng
Nếu nhà bạn thường xuyên bị nồm ẩm, nên dùng túi hút ẩm trong bao đàn hoặc hộp đàn. Tuy nhiên, không nên để túi hút ẩm chạm trực tiếp vào bề mặt đàn.
3. Không để đàn dưới nắng hoặc nơi quá nóng
Nhiệt độ cao cũng có thể làm đàn bị ảnh hưởng. Khi đàn bị phơi nắng hoặc để gần nguồn nhiệt, gỗ có thể bị khô, co lại, keo dán bị yếu và cần đàn dễ bị cong vênh.
Bạn không nên để đàn ở:
- Gần cửa kính có nắng chiếu trực tiếp
- Trong cốp xe ô tô lâu
- Gần bếp
- Gần máy sưởi
- Nơi có nhiệt độ thay đổi mạnh
Tốt nhất, hãy để đàn ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp.
4. Dùng bao đàn hoặc hộp đàn khi không sử dụng
Nhiều người có thói quen chơi xong để đàn trên giường, dựa vào tường hoặc để ngoài phòng trong thời gian dài. Cách này khiến đàn dễ bị va đập, bám bụi, chịu ẩm và chịu thay đổi nhiệt độ trực tiếp.
Khi không sử dụng, bạn nên để đàn trong bao đàn hoặc hộp đàn. Bao đàn giúp hạn chế bụi, giảm va chạm nhẹ và bảo vệ đàn tốt hơn khi thời tiết thay đổi.
Nếu đàn có giá trị cao hoặc bạn muốn bảo quản kỹ hơn, hộp đàn cứng sẽ là lựa chọn tốt hơn bao mềm.
5. Không để đàn dựa vào tường quá lâu
Để đàn dựa vào tường là thói quen rất phổ biến, nhưng đây không phải cách bảo quản tốt. Khi đàn dựa nghiêng trong thời gian dài, cần đàn hoặc thân đàn có thể chịu lực không đều. Ngoài ra, đàn rất dễ bị trượt, ngã hoặc va chạm.
Bạn nên dùng giá để đàn chuyên dụng. Giá để đàn giúp cây đàn đứng chắc hơn, hạn chế cong vênh do tư thế đặt sai và giúp không gian gọn gàng hơn.
Nếu không có giá đàn, tốt nhất hãy cất đàn vào bao sau khi chơi.
6. Lau đàn sau khi chơi
Sau mỗi buổi tập, mồ hôi tay có thể bám lên dây đàn, phím đàn và cần đàn. Nếu để lâu, dây đàn sẽ nhanh gỉ, phím đàn bẩn và cần đàn dễ bị ảnh hưởng bởi độ ẩm từ mồ hôi.
Bạn nên dùng khăn mềm lau:
- Dây đàn
- Mặt phím
- Cần đàn
- Thân đàn
Việc lau đàn chỉ mất vài phút nhưng giúp đàn sạch hơn, bền hơn và hạn chế các vấn đề về dây, phím, cần.
7. Không dùng dây đàn quá căng nếu không phù hợp
Mỗi cây đàn được thiết kế để chịu một mức lực căng nhất định. Nếu dùng dây quá cứng, sai loại dây hoặc lên dây cao hơn bình thường, cần đàn có thể chịu áp lực lớn hơn.
Với người mới học guitar, nên chọn dây phù hợp với loại đàn:
- Guitar Acoustic dùng dây sắt
- Guitar Classic dùng dây nylon
- Không lắp dây sắt vào đàn Classic nếu đàn không được thiết kế cho dây sắt
Đặc biệt, không nên tự ý thay đổi loại dây nếu chưa hiểu rõ cây đàn của mình.
8. Có nên nới dây đàn khi không chơi lâu ngày?
Nếu bạn không chơi đàn trong vài ngày thì không cần nới dây. Tuy nhiên, nếu để đàn trong thời gian dài, ví dụ vài tuần hoặc vài tháng không sử dụng, bạn có thể nới dây nhẹ để giảm lực căng lên cần đàn.
Không nên nới dây quá lỏng hoàn toàn rồi để lâu nếu không cần thiết. Tốt nhất là giảm lực căng vừa phải và cất đàn ở nơi ổn định, khô ráo.
9. Kiểm tra cần đàn định kỳ
Người mới học thường không để ý đến độ cong của cần đàn cho đến khi đàn trở nên khó bấm hoặc bị rè. Bạn nên kiểm tra đàn định kỳ, đặc biệt khi thấy các dấu hiệu:
- Dây đàn cao bất thường
- Bấm hợp âm bị đau tay hơn trước
- Đàn bị rè ở một số phím
- Âm thanh không còn rõ
- Cảm giác chơi khó hơn
Nếu gặp các dấu hiệu này, không nên tự vặn ty chỉnh cần nếu chưa có kinh nghiệm. Việc chỉnh sai có thể khiến đàn hỏng nặng hơn. Bạn nên mang đàn đến cửa hàng hoặc thợ kỹ thuật để kiểm tra.
10. Bảo dưỡng đàn định kỳ
Bảo dưỡng định kỳ giúp phát hiện sớm các vấn đề như cong cần, dây cao, phím rè, dây gỉ hoặc mặt phím quá khô. Với người học guitar thường xuyên, bạn nên vệ sinh và kiểm tra đàn sau một thời gian sử dụng.
Một lần bảo dưỡng cơ bản có thể gồm:
- Vệ sinh dây và mặt phím
- Kiểm tra độ cong cần
- Kiểm tra action
- Thay dây nếu cần
- Dưỡng mặt phím
- Kiểm tra phím đàn bị rè
Bảo dưỡng đúng cách sẽ giúp đàn dễ chơi hơn và kéo dài tuổi thọ của cây đàn.
11. Bảo quản đàn trong thời tiết nồm ẩm
Ở Hà Nội, đặc biệt vào mùa nồm, đàn guitar rất dễ bị ảnh hưởng bởi độ ẩm. Đây là thời điểm người chơi cần chú ý hơn.
Bạn nên:
- Cất đàn trong bao hoặc hộp khi không dùng
- Dùng túi hút ẩm
- Không để đàn sát nền nhà
- Không để đàn sát tường ẩm
- Lau đàn sau khi chơi
- Kiểm tra dây và phím thường xuyên
Nếu đàn có dấu hiệu phồng mặt, dây cao hoặc rè bất thường, nên kiểm tra sớm để tránh lỗi nặng hơn.
12. Những thói quen nên tránh
Để đàn bền và hạn chế cong cần, bạn nên tránh các thói quen sau:
- Để đàn ngoài trời nắng
- Để đàn trong cốp xe lâu
- Để đàn dựa tường
- Để đàn dưới nền nhà
- Không lau đàn sau khi chơi
- Lắp sai loại dây
- Tự vặn ty chỉnh cần khi chưa biết cách
- Để đàn trong môi trường quá ẩm hoặc quá khô
Chỉ cần thay đổi những thói quen này, cây đàn của bạn sẽ bền hơn rất nhiều.
Bảo dưỡng và kiểm tra đàn Guitar tại Long Biên, Hà Nội
Nếu bạn đang gặp tình trạng đàn guitar bị cong cần, dây cao, rè phím hoặc khó bấm, NVP Music có thể hỗ trợ kiểm tra và tư vấn cách xử lý phù hợp.
Tại NVP Music, khách hàng có thể được tư vấn thay dây, vệ sinh đàn, kiểm tra cần đàn và bảo dưỡng guitar cơ bản. Đặc biệt, việc kiểm tra đàn định kỳ sẽ giúp phát hiện sớm các lỗi nhỏ trước khi ảnh hưởng nhiều đến quá trình học và sử dụng.
NVP Music
Địa chỉ: 304 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội
Hotline/Zalo: 083.5678.111
Liên hệ NVP Music để được tư vấn bảo quản và kiểm tra đàn guitar đúng cách.
